Μια άλλη οπτική για τον Μύθο του Φαέθοντα από τον K.Kerenye

faedon-mythology

faedon-mythology

Η ιστορία του Φαέθοντος

Και στην αρχαιότητα υπήρχαν μορφωμένοι, που λέγαν ότι πρόκειται για πολλές μορφές με το ίδιο όνομα, όταν δεν αναγνώριζαν την κοινή ιστορία πίσω από διαφορετικές διηγήσεις μιας μυθολογικής μορφής μ’ ένα ορισμένο όνομα. Το συμπέρασμα αυτό ήταν πολύ βιαστικό και θα ήταν το ίδιο για μας τώρα, αν λ.χ. θέλαμε να διακρίνουμε δυο θεϊκούς νέους με το όνομα Φαέθων. Ξέρομε ήδη, πως γιός του Ηλίου, συγχρόνως ένας νεότερος και μικρότερος Ήλιος, είχε το ίδιο όνομα με τον πατέρα του. Μπορούμε να προσθέσουμε ότι ένα ουράνιο σώμα έπαιρνε αυτό το όνομα, όταν εμφανιζόταν σαν ένας «μικρός Ήλιος». Αργότερα θεωρήθηκε σαν «Φαέθων» ο πλανήτης Ζευς ή ο Κρόνος, που σε μας, όπως στην Ανατολή, είχε το όνομα του Ηλίου. Αρχικά όμως ονομαζόταν έτσι εκείνο το αστέρι που βρισκόταν πιο κοντά στην Αφροδίτη. Στην Ανατολή αυτό ήταν ο πλανήτης της θεάς του έρωτος και γι’ αυτό ονομάζεται μέχρι σήμερα Αφροδίτη. Από τους προγόνους μας θαυμαζόταν επίσης σαν άστρο της νύχτας και της αυγής, σαν Έσπερος και Φωσφόρος ή Εωσφόρος, σαν να επρόκειτο για δυο διαφορετικά, ωραία αστέρια. Στο Φωσφόρο δίνανε γονείς την Ηώ και τον Κέφαλο, που τους δίνανε επίσης και τον Φαέθωντα στην επόμενη ιστορία. Η σχέση με την Αφροδίτη είναι τέτοιου είδους, που μας θυμίζει τον Άδωνιν. Η ιστορία για τον Φαέθωντα ανήκει σ’ εκείνες των εραστών της μεγάλης θεάς του έρωτος.

Διηγούνται πως η Αφροδίτη είχε εραστή της τον ισόθεο Φαέθωντα, το γιο της Ηούς και του Κεφάλου. Βρισκόταν πάνω στην άνθηση της νιότης του, σχεδόν ένα μικρό αγόρι, όταν τον άρπαξε η θεά του έρωτος. Με την προστασία της θεάς έγινε φύλακας του σπουδαιότερου ιερού της, και αυτή τον ανύψωσε σε θεό ή σε θείο πνεύμα ή Δαίμονα, πράγμα που αντιστοιχεί σ’ εκείνο το είδος της αθανασίας που κάτεχε και ο Άδωνις. Και στις διηγήσεις, όπου δεν ήταν πατέρας του ο ημίθεος Κέφαλος αλλά ο Ήλιος, ο Φαέθων είχε μια μάνα κι έναν πατριό, που τον συνδέανε με τον κόσμο των θνητών και των νεκρών. Σε μια διήγηση η μητέρα του ονομαζόταν Κλυμένη. Η Κλυμένη είχε σύζυγο τον Μέροπα, που ήταν πατριός του γιού της. Ο Μέροψ κυριαρχούσε σε μια χώρα που ο θεός Ήλιος αγαπούσε ιδιαίτερα, όπως είναι η Αιθιοπία ή το νησί Κως. Πιθανό το όνομα Μέροψ να σήμαινε τον ίδιο τον Ήλιο. Το όνομα Κλυμένη ήταν ένα όνομα της θεάς των νεκρών Περσεφόνης. Λέγανε μάλιστα, ότι η σύζυγος του Μέροπα, όμοια με την Περσεφόνη, βυθίστηκε πρόωρα στο βασίλειο των νεκρών.

Η ιστορία του Φαέθωντος, του γιου του Ηλίου και της Κλυμένης, λεγόταν έτσι, ώστε το παιδί, σαν νέος θεός Ήλιος, ένα πρωί ανέβηκε στο άρμα του πατέρα του. Πήγε τόσο ψηλά, που έπεσε στο κενό. Βλέπει κανείς το πρωινό αστέρι που βγαίνει νωρίς, αλλά γρήγορα χάνεται πάλι. Στην ίδια ιστορία προσθέσανε ότι ο Ζεύς έριξε μιαν αστραπή στον τολμηρό οδηγό του άρματος. Τον χτύπησε μόνο τότε, όταν ο Φαέθων έπεσε στο ποτάμι Ηριδανό. Άναψε τότε μια μεγάλη φωτιά, που μόνο με κατακλυσμό μπορούσε να σβηστεί. Η φωτιά δεν ανήκε βέβαια σ’ αυτή τη διήγηση, κατά την οποία ο νέος έπρεπε μόνο να εμποδιστεί και να μην πετάξει ψηλά. Σύμφωνα με κατοπινότερη διήγηση ο Φαέθων οδήγησε το άρμα του πολύ κοντά στη γη, καταστρέφοντας το καθετί και προκαλώντας τη φωτιά. Γι αυτό ο Ζεύς έπρεπε να τον χτυπήσει. Στην αρχαιότητα ο ποταμός Ηριδανός ταυτιζόταν με τον ποταμό Πάδο. Οι θυγατέρες του Ηλίου θρήνησαν στο ποτάμι τον αδελφό. Από τα δάκρυά τους προήλθε το κεχριμπάρι. Οι ίδιες μεταμορφώθηκαν σε λεύκες. Τελικά ανέβηκαν όλες μαζί, με τον Ηριδανό, σαν αστέρια στον ουρανό. Το τέλος της αρχικής ιστορίας το μαθαίνουμε από μια κρητική διήγηση. Στην Κρήτη ο ατυχής ηνίοχος του άρματος του Ηλίου ονομαζόταν Άδυμνος ή Άτυμνιος. Ήταν αδελφός της Ευρώπης και τον ξαναβλέπανε πάντα όταν βράδιαζε. Το πεσμένο αστέρι της αυγής εμφανίζεται ξανά σαν εσπερινό άστρο και είναι στον εσπερινό ουρανό ο υπηρέτης του ναού της Αφροδίτης.

Από το βιβλίο Η Μυθολογία των Ελλήνων.